Η γαλλική παρουσία στο Ιόνιο (1797-1799) και το έθνος των Ελλήνων 
 
 

Ο Αδαμάντιος Κοραής, στο περίφημο Υπόμνημά του (1803), θέλοντας να αναδείξει τη θεμελιώδη σημασία των γαλλικών εξελίξεων για τους Έλληνες, σημείωνε ότι, ιδίως μετά το 1789, «η εθνική ματαιοδοξία παραχώρησε τη θέση της στη συμπεριφορά ενός λαού ο οποίος ετοιμάζεται να μεταβληθεί σε έθνος»: να αποκτήσει δηλαδή πολιτική αυτοσυνειδησία και να διεκδικήσει ανεξάρτητη πολιτική ύπαρξη.
Αυτό το βιβλίο επιχειρεί να φωτίσει μια κρίσιμη, πλην όμως εν πολλοίς άγνωστη πτυχή της συγκεκριμένης διαδικασίας: τη γαλλική παρουσία στο Ιόνιο, από το καλοκαίρι του 1797 μέχρι την άνοιξη του 1799, και τις ευρύτερες συνέπειές της για τον κόσμο των Ελλήνων.
Σε πρώτο επίπεδο, εστιάζουμε στο τέλος της μακραίωνης βενετικής κυριαρχίας στο Ιόνιο, κυρίως όμως στους νέους πολιτικούς, διοικητικούς και εκπαιδευτικούς θεσμούς, αλλά και σε κομβικά εννοιολογικά ζητήματα που προέκυψαν από αυτό: στους τρόπους πρόσληψης της ρήξης, στην εννοιολογική μετακίνηση και νοηματική διεύρυνση κρίσιμων όρων (πολίτηςτόποςαρετήνόμοςπατρίδαέθνος), στη νέα ανάγνωση του ιστορικού χρόνου – στην πολιτικοποίηση, ιδίως, της αρχαιότητας.
Παράλληλα, παρακολουθούμε την προσέγγιση του Ιονίου με τον ελληνικό κορμό: μετά από αιώνες, οι δύο κόσμοι αρχίζουν να συγκλίνουν, λόγω των εξελίξεων του παρόντος, κυρίως όμως λόγω των ελπίδων του μέλλοντος. Η ανατροπή του 1797 και ο θάνατος της Βενετίας, η πλήρης διατάραξη των ισορροπιών στην Ανατολική Μεσόγειο, η άφιξη της Γαλλίας στα κράσπεδα της επικράτειας του σουλτάνου και η αποκάλυψη των σχεδίων του Ρήγα –ομόκεντροι κύκλοι που γεννήθηκαν από το 1789–, οδήγησαν στην εκρηκτική διάδοση των νέων ιδεών στον κόσμο των ραγιάδων.
Η ορθόδοξη Εκκλησία, εντός του πλαισίου που όριζε η Οθωμανική αυτοκρατορία και με λόγο αντίστοιχο της καθολικής, αντιπαρατέθηκε σφοδρά στις νέες ιδέες, εννοιολογώντας με τον δικό της τρόπο τους επίμαχους όρους: ελευθερίααρετήισότηταπατρίδα. Η οξεία αυτή αντιπαράθεση επέσπευσε το επόμενο μεγάλο βήμα του ελληνικού κόσμου: την εννοιολογική αυτονόμηση του γένους των Γραικών από το γένος των ορθοδόξων.

ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ

Ο Δημήτρης Δ. Αρβανιτάκης είναι πτυχιούχος του Τμήματος Βυζαντινών και Νεοελληνικών Σπουδών της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών. Ως υπότροφος της Ακαδημίας Αθηνών, εκπόνησε τη διδακτορική του διατριβή στο Ελληνικό Ινστιτούτο Βυζαντινών και Μεταβυζαντινών Σπουδών της Βενετίας (1995-1999) και ανακηρύχθηκε διδάκτωρ του Τμήματος Ιστορίας του Ιονίου Πανεπιστημίου (1999). Από το 2000 εργάζεται στο Μουσείο Μπενάκη, ως επιστημονικός συνεργάτης και υπεύθυνος του Τμήματος Εκδόσεων. Πεδίο των επιστημονικών του ενδιαφερόντων είναι η νεότερη ελληνική ιστορία, με έμφαση στην ιστορία της βενετικής κυριαρχίας στον ελληνικό χώρο, την κοινωνική ιστορία των νησιών του Ιονίου, την ιστορία της λογιοσύνης και τις σχέσεις του ελληνικού και του ιταλικού πνευματικού κόσμου (18ος-19ος αι.), σε συνάρτηση με τη διαμόρφωση της εθνικής συνείδησης και των εθνικών κρατών. Στο πλαίσιο των παραπάνω προβληματικών, έχει ασχοληθεί με την ιστορία της τοπικής αλλά και της εθνικής ιστοριογραφίας, καθώς και με τη σχέση λογοτεχνίας και ιστορίας. Έχει συμμετάσχει σε επιστημονικά συνέδρια, στην Ελλάδα και το εξωτερικό, ενώ μελέτες του έχουν περιληφθεί σε περιοδικά, συλλογικούς τόμους, πρακτικά συνεδρίων κ.α. Είναι μέλος της Γραμματείας σύνταξης του περιοδικού Τα Ιστορικά, μέλος της Επιστημονικής Επιτροπής και συντονιστής της έκδοσης των Έργων του Ανδρέα Κάλβου.

Κυριότερα έργα του:

  • Κοινωνικές αντιθέσεις στην πόλη της Ζακύνθου. Το ρεμπελιό των ποπολάρων (1628), Μουσείο Μπενάκη – Ελληνικό Λογοτεχνικό και Ιστορικό Αρχείο, Αθήνα 2001.
  • Ανδρέας Μουστοξύδης – Αιμίλιος ΤυπάλδοςΑλληλογραφία (1822-1860), Μουσείο Μπενάκη – Εκδόσεις Κότινος, Αθήνα 2005.
  • Στον δρόμο για τις πατρίδες: Η Ape italiana – ο Ανδρέας Κάλβος – η ιστορία, Μουσείο Μπενάκη, Αθήνα 2010.
  • Ούγος Φόσκολος, Διδύμου κληρικού ελαχίστου προφήτου της Υπερκαλύψεως βιβλίον μοναδικόν, Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης, Αθήνα 2012 (σε συνεργασία με τον Ανδρέα Μπελεζίνη).
  • Απολογία της αυτοκτονίας. Ένα αφελές” κείμενο του Ανδρέα Κάλβου, Μουσείο Μπενάκη, Αθήνα 2012.
  • Ανδρέας ΚάλβοςΑλληλογραφία. 1813-1869, τόμ. 1-2, Μουσείο Μπενάκη, Αθήνα 2014 (σε συνεργασία με τον Λεύκιο Ζαφειρίου).

Τριάντα πέντε χρόνια μετά την α’ έκδοση, ο Σπύρος Χ. Μπογδάνος καταθέτει την ανανεωμένη συλλογή λέξεων και ιδιωματικών εκφράσεων του παξινού γλωσσικού ιδιώματος (εκδ. Λοράνδου).

Επιμέλεια: Ηλίας Αλεξόπουλος

ΔΙΑΘΕΣΙΜΟΣ είναι ο νέος συγγραφικός – λαογραφικός κόπος του Σπύρου Χ. Μπογδάνου, με άρωμα Παξών. «Βεντάριο Παξινών Λέξεων», απ’ τις εκδ. Λοράνδου. Μια σπάνια συλλογή πάνω από 5.000 λέξεων και 160 ιδιωματικών εκφράσεων, αλλά και τη γραμματική του παξινού, γλωσσικού ιδιώματος, η εμπλουτισμένη, κατ’ ουσία, συνέχεια της έκδοσης του 1985 (των 2.112, τότε, λέξεων), προϊόν έρευνας, που στις ολικές της διαστάσεις, ξεπερνά τα 50 χρόνια. Με πρώτο – πρώτο εκδοτικό τόλμημα, εκείνο του 1978: το «Παξινό λεξικό» (659 λέξεις), προς οικονομική, τότε, ενίσχυση του πανηγυριού της Παναγίας, τον Δεκαπενταύγουστο.

ΟΠΩΣ σημειώνει στο προλογικό του σημείωμα ο Μπογδάνος, «στο περιβάλλον που σε ανδρώνει περιλαμβάνονται και οι λέξεις που σε κουνάρουν, που τις δέχονται πάντα με σαγήνη τ’ αυτιά σου, ακόμα και αν οι περισσότεροι δεν τις μιλούν πια, ακόμα κι αν πέρασαν χρόνια. Σπαρταρά η ακοή στο πέρασμά τους και ξαφνιάζεται χαρούμενα, σαν κάποιος γνώριμος απ’ τα παλιά να πέρασε και να τον είδε μετά από χρόνια. Τα πρόσωπα με τα οποία τις έχεις συνδέσει προβάλλουν μπροστά σου και ζωντανεύουν φιγούρες, που χρόνια πια έχουν ξαχνίσει στον παιδικό σου ορίζοντα».

ΠΡΟΣΘΕΤΟΝΤΑΣ πως οι απαρχές του εγχειρήματος εντοπίζονται στην πρώιμη ηλικία των 12 ετών: «Από παιδί», γράφει, «φοβόμουνα μη χαθούν και στα δώδεκά μου αγόρασα ένα ευρετήριο και τις συγκέντρωνα κατά αλφαβητική σειρά. Ένοιωθα ένα θησαυρό στα χέρια μου μεγαλύτερης αξίας από την πήλινη μουζίνα που μούχε χαρίσει η θειά Θέκλη και έβαζα τις οικονομίες μου. Ήταν πιότερη η χαρά μου σαν έγραφα μια καινούργια, πρωτάκουστη για μένα λέξη, παρά το μπράβο για τα μαθήματα ή το δίφραγκο για το γλυκό. Δεν ξέρω πως κυκλοφόρησε το “κουσούρι” μου αυτό, αλλά όλοι οι γνωστοί με ρωτούσαν “αυτή την έχεις γραμμένη;” κι εγώ σημείωνα από την έκτη δημοτικού κι ακόμα σημειώνω…»

Στην Κέρκυρα το βιβλίο πωλείται στο βιβλιοπωλείο – café «Πλους», ενώ στην Αθήνα οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να το αναζητήσουν σε οποιοδήποτε βιβλιοπωλείο.

ΣΤΑ ΤΗΣ ερευνητικής διαδικασίας, ο Μπογδάνος υπογραμμίζει τη συμβολή, για τις πιο παλαιές λέξεις, της εργασίας του Γ.Α. Πετρόπουλου («που οφείλεται στην έρευνα του Νιόνιου Φαναριώτη, Προέδρου της Κοινότητας Γαΐου και Αρχειοφύλακα Παξών και του Χαράλαμπου Μητσιάλη, Εκδότη της εφημερίδας “ΠΑΞΟΙ”»), με τις νοταριακές πράξεις μέχρι το 1810. Κι επιπλέον…

• … της σειράς σχετικών εργασιών του τ. Διευθυντή του Ιστορικού Αρχείου Παξών, Γιάννη Δόικα («στον οποίο, συν τοις άλλοις, οφείλω το ότι με έμαθε να διαβάζω συμβολαιογραφικά και άλλα αρχειακά κείμενα») και…

• … της συλλογής του πανεπιστημιακού καθηγητή, Μιχ. Δένδια, «Παξιακόν Γλωσσάριον» (θέρος 1915) και το έργο «Παξιακαί Ωδαί» του ιδίου (κατατεθειμένες στο Ιστορικό Λεξικό της Ακαδημίας Αθηνών, υπ’ αριθμ. 195 / ευχαριστίες, για την πρόσβαση, στον Δ/ντή, κ. Αφρουδάκη).


ΕΝΩ καταθέτει, ακόμη, τις ευχαριστίες του προς την Ξανθούλα Μητσιάλη [«που, πάνω στο “Βεντάριο” (σ.σ. του ’85) μου συμπλήρωσε όσες λέξεις γνώριζε και δεν είχα συμπεριλάβει σ’ εκείνη την έκδοση»], την Donatella Bruni και τον Carlo Gracci («για την ετυμολόγηση πολλών ιταλικών και βενετσιάνικων λέξεων»), τον Σταύρο Μπογδάνο, πρώην Δ/ντή του Γυμνασίου – Λυκείου Παξών κι ερευνητή («με ιδιαίτερη έμφαση στις ονομασίες πουλιών, ψαριών, χόρτων, μανιταριών κ.λπ.»), την Ελένη Μαρτζούκου («για την πολύμηνη επιμέλειά της») και την εκδότρια, Φιλένη Λοράνδου, «για την ιδιαίτερη και μακρόχρονη εργασία της».


ΟΠΩΣ τονίζει, σίγουρα υπάρχουν κι άλλες λέξεις, που ξέφυγαν κι απ’ αυτή την πολύχρονη καταγραφή. «Κάποιες θα προστεθούν από τους αναγνώστες, που θα παρατηρήσουν την απουσία τους, κάποιες άλλες από κάποιο νεώτερο ερευνητή, αλλά θα υπάρχουν κι εκείνες που η λήθη τις άφησε σφραγισμένες στα χείλη κάποιων που έφυγαν». Υπενθυμίζοντας -κι επικαιροποιώντας, αν θέλετε- για επίλογο, ένα απόσπασμα απ’ την α’ έκδοση του «Βενταρίου»…

«Μια διαφορετική γοητεία, μια ζωντανή σαγήνη προσφέρουν οι ντόπιες μας λέξεις στον προφορικό μας λόγο. Τούτες οι λέξεις είναι οι νοστιμιές της καθημερινής κουβέντας, είναι οι ρίζες που μας οδηγούν στους παλιούς μας, είναι τα ξεβλαστώματα του δέντρου, που δένουν τα παλιά κλαριά με τα καινούργια… Σαν διαθήκη κληρονομήσαμε τούτες τις λέξεις κι είναι η αποδοχή της κληρονομιάς αυτής, αυτό που δένει το χτες με το σήμερα τόσο ομαλά, σαν το δέσιμο της στεριάς με τη θάλασσα ανάμεσα απ΄τα χαλίκια τση σπιάντζας…».


Ο ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ

Ο Σπύρος Χ. Μπογδάνος γεννήθηκε το 1958 στους Παξούς. Είναι απόφοιτος της Παντείου και μετά τη θητεία του στο Ναυτικό επέστρεψε στο νησί του, όπου δημιούργησε οικογένεια και μένει μόνιμα. Από μικρός ασχολήθηκε με την ποίηση, τη λογοτεχνία και τη λαογραφία.

Στα 18 του χρόνια τυπώθηκε το πρώτο του βιβλίο, «Παξινό λεξιλόγιο». Το 1985 ακολουθεί το «Βεντάριο παξινών λέξεων», το 1989 οι «Καντσόνες», που περιλαμβάνουν ποιήματά του, το 1995 το «Ραξίνι» και το 1997 η «Δέπαινα» – και τα δύο με παξινά διηγήματα (εκδ. «Ενημέρωση», Κέρκυρα). Πάνω στο βιβλίο του «Παξοί από το χθες στο σήμερα» στηρίχτηκε ένας ιδιαίτερα καλαίσθητος δικτυακός τόπος για τους Παξούς.

Έχει δώσει διαλέξεις για τους Παξινούς ποιητές, συγκέντρωσε στοιχεία της παξινίτικης ενδυμασίας, ενεργοποίησε τη βιβλιοθήκη του νησιού, ασχολείται με έρευνα στο Ιστορικό Αρχείο Παξών, είναι μέλος του Δ.Σ. του Πολιτιστικού Συλλόγου Παξών και συμμετείχε ενεργά στην ίδρυση και λειτουργία του Μουσείου Παξών. Ανήκει επίσης στην ομάδα εκείνων που αγωνίζονται για τη διατήρηση του φυσικού κάλλους τοπίου της νησίδας του Αϊ Νικόλα στο Γάιο Παξών. Κείμενα του δημοσιεύονται σε περιοδικά και στην τοπική εφημερίδα «Ηχώ Των Παξών».

Από τότε που η Ευσταθία (Σταθούλα) Κόμητα – Φλώρου έγινε μέλος στα κοινωνικά δίκτυα, παρακολουθούσα τις αναρτήσεις της και μου έκανε εντύπωση ο γλαφυρός της λόγος, ο άριστος χειρισμός της ελληνικής γλώσσας και ο τρόπος που αναδείκνυε τα όμορφα λαογραφικά – βιωματικά γεγονότα, που είχε ζήσει και ακούσει. Σκέφτηκα ότι όλες αυτές οι αναρτήσεις θα ήταν κρίμα να χαθούν και να μην συγκεντρωθούν στις σελίδες ενός βιβλίου.

Της εξέφρασα, λοιπόν, αυτές τις σκέψεις μου και την παρότρυνα, κι εγώ, να προχωρήσει στην έκδοση αυτού του πονήματος. Την ευχαριστώ θερμά που αναφέρεται στον πρόλογο του βιβλίου της στο όνομά μου. Είναι ιδιαίτερη τιμή για μένα η αναφορά της αυτή.

Ας έρθουμε όμως τώρα στο βιβλίο.

Το βιβλίο της αυτό αποτελεί μια επιμελημένη σε όλα της τα στοιχεία έκδοση (ποιότητα χαρτιού, φωτογραφιών, εξωφύλλου κ.λπ.) και όπως τονίζει και η ίδια, είναι μια κατάθεση της ψυχής της πλαισιωμένη με έγχρωμες φωτογραφίες που ζωντανεύουν το κείμενο και δίνουν μια άλλη διάσταση στην κατανόηση των γεγονότων ή άλλων ιστορικών και λαογραφικών στοιχείων που περιγράφει.

Η Σταθούλα, με τα 92 αυτοτελή κείμενά της, σκιαγραφεί πρόσωπα, περιγράφει γεγονότα και χρηστικά αντικείμενα της εποχής των δικών της ανθρώπων χρησιμοποιώντας σε πολλά σημεία του λόγου της τους ιδιωματισμούς της Θιακιάς κοινωνίας, μιας προγενέστερης εποχής. Με έμμεσο τρόπο αφήνει τον αναγνώστη να καταλάβει τον τρόπο της ζωής των προγόνων της, τις συνήθειές τους, το λεξιλόγιο που χρησιμοποιούσαν και τις ηθικές αξίες που τους διαπερνούσαν. Με άλλα λόγια όλα τούτα είναι σημαντικά στοιχεία, που συνθέτουν την ιστορία και τον πολιτισμό ενός τόπου, είναι ο ομφάλιος λώρος που συνδέει το σήμερα με το παρελθόν.

Τα κείμενα της, θα έλεγα, είναι ένα οδοιπορικό στον χωροχρόνο και λειτουργούν ως ανάχωμα στη λήθη που τείνει να μας αποκόψει από τις ρίζες μας. Γνωρίζουμε όλοι μας ότι ένας λαός που αποκόπτεται σταδιακά από τις ρίζες του παρακμάζει. Μάλιστα, καθώς ο αδυσώπητος χρόνος ξεθωριάζει τις μνήμες για πρόσωπα, γεγονότα και καταστάσεις του παρελθόντος, όλο και περισσότερο αυτός ο κίνδυνος μεγαλώνει. Η Σταθούλα όμως με τη γραφίδα της βάζει εμπόδια στη λήθη και έτσι αυτή η φλογερή της επιθυμία, να διατηρηθούν αυτές οι λαογραφικές της πινελιές στο πέρασμα του χρόνου, γίνεται πραγματικότητα αλλά ταυτόχρονα και η συμβολή της στη διατήρηση της παράδοσης καθίσταται ουσιαστικότατη.

Της αξίζουν θερμά συγχαρητήρια για τη συμβολή της αυτή. Της εύχομαι να είναι καλοτάξιδο το βιβλίο της και να συνεχίσει να μας προσφέρει συγκινήσεις αλλά και ευχάριστες αναμνήσεις μέσα από τις νοερές διαδρομές της στις προγονικές μας ρίζες και όχι μόνο.

ΓΙΑΝΝΗΣ ΚΑΡΑΝΤΖΗΣ

Mια πραγματική ιστορία που συντάραξε τα Κύθηρα το 1909. Μια συναρπαστική κατάδυση στον ψυχισμό ενός ανθρώπου που είχε όσα ήθελε στη ζωή του, που βασιζόταν στην αποδοχή των γύρω του και τους το ανταπέδιδε απλόχερα. Όμως η ξαφνική απόρριψη, η συνεχιζόμενη αδικία εναντίον του και ένας ολόκληρος κόσμος που καταρρέει γύρω του τον στρέφουν ενάντια σε όλους και τον οδηγούν στο πιο ειδεχθές έγκλημα που έγινε ποτέ στην Ελλάδα.

Ένα συγκλονιστικό μυθιστόρημα, το βιβλίο «Δεκαεπτά κλωστές» του Πάνου Δημάκη είναι βασισμένο σε αληθινά γεγονότα, για τη μοίρα και τα παιχνίδια που παίζει εναντίον μας, για τα αόρατα νήματα που ορίζουν τη ζωή μας αλλά και τη δύναμη που πρέπει να βρούμε για να την ορίσουμε εμείς οι ίδιοι. Για την ηθική μιας κοινωνίας που μπορεί να καταστρέψει ανθρώπινες ζωές στον βωμό της κανονικότητας της αγέλης, που βασίζεται στο κουτσομπολιό, την κριτική και την κακόβουλη τάση των ανθρώπων να αναζητούν εξιλαστήρια θύματα.

Παράλληλα, γι’ αυτή την ηθική που διαμορφώνει ο καθένας προσωπικά, όπως και ήρωας του βιβλίου, ο Καστελάνης, που τον οδηγεί στα ολέθρια αποτελέσματα απέναντι σε μια κοινωνία που τον αντιμάχεται.

Πρόκειται για ένα βιωματικό βιβλίο που μιλάει για την καθημερινότητα των ημερών της Άνοιξης του 2020, όπως την έζησαν οι συγγραφείς του. Είναι το πρώτο βιβλίο που καταγραφεί τα όνειρα, τους φόβους, την απόγνωση και την αμηχανία των ανθρώπων στην περίοδο του οικειοθελούς εγκλεισμού και μάλλον το μοναδικό που γράφτηκε ενώ είναι σε εξέλιξη μια παγκοσμίως κοινή ιστορική στιγμή.

Περικλείει τις ιστορίες ενός ετερόκλητου πλήθους με διαφορετικά βιώματα, συναισθηματική ευαισθησία και προσδοκίες. Είναι ένα βιβλίο “ωδή” στον Άνθρωπο. Στον άνθρωπο εκείνον που υπακούει, συμβιβάζεται, φοβάται, θρηνεί, αμφισβητεί και οργίζεται. Αυτούς τους αγνώστους της “διπλανής πόρτας” επιχείρησαν να μας παρουσιάσουν 31 συγγραφείς, απ όλη την Ελλάδα,  με διηγήματα που έγραψαν από τις 15 Μαρτίου έως  τις 12 Απριλίου 2020 με μια διάθεση να δημιουργήσουν έναν τόμο “ντοκουμέντο” σε αυτήν την απροσδόκητη συνθήκη της “Πανδημίας”.

 

 

Περιεχόμενα

Δάφνη Σπυροπούλου: Com’è dolce e com’è bella la città di Pulcinella
Μάνος Τασάκος : Non omnis moriar
Μαριάνθη Παπάδη: Ο ιός της κορώνας μάτωσε την άνοιξη
Ελένη Καραγιάννη : Τα φτερά.
Tζωρτζίνα Τζήλιου: Έρωτας κατά της θλίψης.
Μανώλης Δημελάς: Ακόμη νιώθετε βασιλιάδες;
Σταύρος Νικολαΐδης : Γοτθικό ολόγραμμα
Μαρία Κανελάκη: Ρεσάλτο
Πέτρος Γαλιατσάτος: Mariah C. & Μαρία Κ
Δήμητρα Μπαρώτα: Στον καθρέφτη.
Ελένη Αλαφογιάννη: Κορώνα στο κεφάλι μου.
Γιώργος Πατιός: Ευαγγελισμός.
Μανώλης Κιλισμάνης: Ατύχημα
Δημήτρης Βαρβαρήγος: Έμφυλες Ταυτότητες.
Αλέξανδρος Ανδρουλάκης: Μένουμε «σπίτι»
Αντώνης Πρεντάκης : Τρώε το φαΐ σου, αγάπα το κελί σου, διάβαζε πολύ
Νιόβη Ιωάννου: Εφιάλτης.
Δέσποινα Μπουμπουχεροπούλου: Μη μου άπτου
Άννα Κουρουπού: Αναμένοντας ένα τέλος.
Άγγελος Σκούρτης: Υπεύθυνος βεβαίωσις.
Edmond D.: Εγώ δεν είμαι συγγραφέας.
Mhamad Nakam: Τα σκαλιά της ελπίδας.
Απόστολος Θηβαίος: Μέρα 15η, καραντίνα στο θέατρο της εταιρείας θεαμάτων Ντιλέϊνυ.
Έκτορας Δέλτα: Δέκα λεπτά.
Παναγιώτης Ζιάκας: Το Σεντούκι.
Ειρήνη Γαβριλάκη: Μια θάλασσα κομμάτια.
Μαριάνθη Πλειώνη: Μένω εντός.
Μαρία Τζαρδή : Αυτό το σπίτι δεν είναι δικό μου
Άγης Ντούλιας: Εκπαίδευση «εξ αποστάσεως».
Κατερίνα Παπαποστόλου: Αδέσποτη ζωή σε χρόνους πανδημίας.
Ιωάννα Μαρία Γκέρτσου: Mια ζωή στο φως.
 

Οι συγγραφείς παραχωρούν το σύνολο των αποδοχών τους στην δομή φιλοξενίας προσφύγων στη Μόρια για αγορά υγειονομικού υλικού. Οι εκδόσεις 24γραμματα διπλασιάζουν αυτό το ποσό και το προσφέρουν στην ίδια δομή.

 

Επιμέλεια Ύλης: Ελένη Καραγιάννη

Φιλολογική επιμέλεια: Ειρήνη Γαβριλάκη

Εξώφυλλο: Φαιδωνας Foster Καλτσουνάκης

Lay out εξωφύλλου: Στέλιος Νικολουδάκης

Υπεύθυνη ψηφιακής σελιδοποίησης: Κατερίνα Μηνογιάννη

Τόπος και Χρονολογία πρώτης έκδοσης: Αθήνα, Απρίλιος 2020

 

Κυκλοφορεί σε όλα τα βιβλιοπωλεία και online https://24grammata.com/product/0053/.

Μπορείτε, ακόμα, να τα παραγγείλετε και τηλεφωνικά 210 612 70 74, αντικαταβολή, κούριερ, παράδοση την επόμενη εργάσιμη.

ΔΩΡΕΑΝ ΕΞΟΔΑ ΑΠΟΣΤΟΛΗΣ ΓΙΑ ΟΛΗ ΤΗΝ ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΑ